Жануарларды асырау қағидалары үйде шексіз емес

Меншік иелерінің жиналысы үйдің ортақ мүлкінде жануарларға қатысты түсінікті тәртіп белгілеуге құқылы. Ол кіреберіс арқылы өту ережесін, тазалау талаптарын, жабдық орнатылатын жерлерді және бұзушылықтарды тіркеу тәртібін айқындай алады. Бірақ дауыс беру үйді бөлек юрисдикцияға айналдырмайды: шешім меншік иелерінің өкілеттігі шегінде қалып, заңға қайшы келмеуі керек.

Үй чаттарында осы шекара жиі ескерілмейді. Біреулер көпшілік аулада ит ұстауға толығымен тыйым салып, өз айыппұлын белгілей алады деп санайды. Басқалары үй жануар иесінен мүлде ештеңе талап ете алмайды дейді. Екі ұстаным да қате. Жұмыс істейтін шешім мысықтарға немесе иттерге деген көзқарастан емес, үш сұрақтан басталады: орын кімге тиесілі, қандай мінез-құлықты мемлекет реттеп қойған және қандай шешім шынымен ортақ мүлікті басқаруға жатады.

Заң міндетті ең төменгі талаптарды белгілеп қойған

Үй қағидалары заңнаманы алмастырмайды, оны толықтырады. Көппәтерлі үй үшін Қазақстан Республикасының «Жануарларға жауапкершілікпен қарау туралы» Заңы, № 168 бұйрықпен бекітілген Үй жануарларын асыраудың және серуендетудің үлгілік қағидалары, нақты өңірдің мәслихаты қабылдаған асырау және серуендету қағидалары, сондай-ақ «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заң маңызды.

Үлгілік қағидалар бірнеше нақты шек қояды. Иесі адамдар мен жануарларға қауіп төнуіне, айналадағыларға зиян келуіне және кондоминиум объектісін қоса алғанда, тұрғын, тұрғын емес және қоғамдық орындардың ластануына жол бермеуі керек. Қоғамдық орында ит әдетте ұзындығы екі метрден аспайтын қарғыбаумен жүреді. Иесінің ерекше жауапкершілігін талап ететін жануарларға қатаңырақ талап қойылады: жануар иесіне тиесілі немесе ол өзге заңды негізде пайдаланатын қоршалған аумақтан тыс жерде тұмылдырық және ұзындығы бір жарым метрден аспайтын қарғыбау қажет. Мысықты серуендеткенде оған көкірекше-қарғыбау тағып, жетектеп жүреді.

Заң еркін серуендету мен жануардың өз бетінше жүруін ажыратады. Еркін серуендетуге иесі жанында болған кезде арнайы бөлінген немесе жаттықтыру алаңында рұқсат етіледі. Жануар асыралатын жерден тыс жерде иесінсіз немесе жауапты адамсыз өз бетінше жүрсе, елді мекенде бұған жол берілмейді. Сондықтан «біздің ит аулада өзі ғана жүре береді» деген сөз рұқсат етілген серуендету тәсілін білдірмейді.

Мектепке дейінгі, білім беру, медициналық және спорт ұйымдарының аумағында, балалар және спорт алаңдарында, сондай-ақ заңды түрде тыйым салу белгілері орнатылған жерлерде жануар серуендетуге бөлек тыйым бар. Өңірлік қағидалар орындар мен тәртіпті нақтылауы мүмкін. Сол себепті МИБ немесе басқарушы компания бес жыл бұрын басқа қалаға жасалған жадынаманы көшірмей, өз мәслихатының қолданыстағы шешімін ашуы керек.

Үлгілік қағидалардың 6-тармағында күнделікті қолданыстағы «үнемі пакет алып жүру» деген тіркес жоқ, бірақ жануардың кондоминиум объектісі мен қоғамдық орындарды ластауына тікелей жол берілмейді. Іс жүзінде бұл иесі жануардың тіршілік қалдықтарын жинауға тиіс дегенді білдіреді. Үй бұл міндетті түсінікті тілмен қайталап, оны орындауға жағдай жасай алады, алайда міндеттің қайнар көзі үй чаты емес.

Алдымен үй аумағының шекарасын анықтаңыз

Жиналыс кондоминиум объектісіне кіретін мүлікке ғана билік ете алады. «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңға сәйкес ортақ мүлікке кіреберістер, вестибюльдер, дәліздер, баспалдақтар, лифтілер, жертөлелер, шатырлар, инженерлік жүйелер, үй орналасқан жер учаскесі, үй жанындағы жер учаскесі және абаттандыру элементтері кіреді. Күнделікті әңгімедегі үй жанындағы аумақ пен құжаттардағы үй жанындағы жер учаскесінің шекарасы бірдей болмауы мүмкін.

Тыйымдарды талқыламас бұрын кондоминиум объектісінің тіркеу және кадастр құжаттарын алыңыз. Учаскенің шекарасы, ортақ мүліктің құрамы және ауланың меншік иелеріне берілгені туралы мәлімет қажет. Егер жол, көгал немесе бос жер қаланың ортақ пайдалану жеріне жатса, тұрғындар бұл жерді «өз ауламыз» деп санағандықтан ғана үй жиналысы оған билік жүргізе алмайды.

Бұл ұсақ формалдық емес. «Бүкіл үй жанындағы аумақта серуендетуге тыйым салу» туралы шешім бір мезетте кондоминиум учаскесін, муниципалдық тротуарды, көлік өтетін жолды және көршілес көгалды қамтуы мүмкін. Мұндай редакцияны орындау қиын, ал оған дау айту оңай. Шешім жобасына қосылатын сызбада құқықтық мәртебесі расталған аймақтарды ғана белгілеу керек.

Кері қателік те кездеседі: басқарма үй маңындағы жердің бәрі әкімдікке тиесілі деп ойлап, қоқыс жәшігін орнатудан немесе қоршауды қалпына келтіруден бас тартады. Егер тіркелген үй жанындағы учаске ортақ мүлік құрамына кірсе, меншік иелері қала құрылысы, санитариялық және басқа міндетті талаптар шегінде оны күтіп-ұстау мен абаттандыру тәртібін шеше алады.

Жаңа тұрғын үй кешенінде шекараны құрылыс салушыдан қалған құжаттармен бірге қабылдап алу өте маңызды. Сату бөлімінің әдемі абаттандыру жоспары тіркелген мәліметтерді алмастырмайды. Бұрынғы ПИК-тен немесе уақытша басқарушы компаниядан істерді қабылдайтын үй жер құжаттары болмаса, қабылдау-тапсыру актісінде нақты қай құжаттың жетіспейтінін жазуы керек.

Аулада тәртіп орнатуға болады, жаппай тыйым салуға болмайды

Жиналыс ортақ мүлікті пайдалану тәртібін реттей алады. Сондықтан ол жануармен шығатын орынды маршрутты таңдап, балалар алаңынан алыс жерде қысқа аялдайтын орынды белгілей алады, пакет таратқыш пен қоқыс жәшігін қоя алады, ластанған жерді тазалау талабын бекітіп, тиісті шығындарды сметаға енгізе алады. Жер учаскесі меншік иелеріне тиесілі болып, жоба талаптарға сай келсе, жиналыс арнайы алаң жабдықтау мәселесін де шеше алады.

«Серуендету» мен «өтіп шығуды» араластырмау керек. Ит ұстаған адам пәтерден шығып, дәлізбен өтуі, баспалдақты немесе лифтіні пайдалануы және рұқсат етілген орынға жету үшін ауланы кесіп өтуі керек. Егер үй бүкіл кіреберіс пен бүкіл учаскеде жануардың қарғыбаумен де болуына тыйым салса, ол жануарды пәтерде заңды түрде асырауға іс жүзінде кедергі келтіреді. Мұндай шешім ортақ мүлікті пайдалану тәртібінің шегінен әлдеқайда асып кетеді.

Орынды тұжырым мінез-құлықты сипаттайды: жануарды қарғыбаумен жетектеу, балалар алаңында аялдамау, көрсетілген шығатын жерді пайдалану, ластанған жерді дереу тазалау, жануардың екпелер мен мүлікті бүлдіруіне жол бермеу. «Ит иелеріне ауланы пайдалануға тыйым салынады» деген тұжырым адамның мәртебесін нысанаға алады және жарамсыз. Үйді басқару ортақ аумақтағы әрекеттерді реттейді, құқықтары кемітілген тұрғындардың бөлек санатын құрмайды.

Қағида тек меншік иелерін ғана қамтымауы керек. Итпен отбасы мүшесі, пәтер жалдаушысы, қонақ, серуендетуші немесе жануарды басқара алатын жасөспірім шығуы мүмкін. Жиналыс шешімі меншік иелері үшін міндетті, ал меншік иесі тәртіпті пәтерді немесе жануарды сеніп тапсырған адамдарға жеткізуі керек. Мәтінде заңдағы «иесі немесе жауапты адам» ұғымын қолданған дұрыс, ал басқару шартында және жалға алушыларға арналған жадынамада таныстыру тәсілін сипаттау керек.

Маршрутты орындауға мүмкіндік болуы шарт. Жануар иелерін апаттық шығу жолымен, жабық қақпа арқылы, қараңғы техникалық аймақпен немесе мүгедектігі бар адам өте алмайтын баспалдақпен жіберуге болмайды. Үйде бір лифт және ұзын ішкі аула болса, жануарлардың лифтіге кіруіне тыйым салу қалыпты шығуға тыйым салумен теңеседі. Оның орнына қысқа қарғыбау, жануарды бақылау және кабина ластанса, оны дереу тазалау талабын қоюға болады.

Үлгілік қағидалар балалар алаңын жануар серуендетуге тыйым салынған орынға жатқызады. Жиналыс оның шекарасын айқындап, түсінікті белгі орнатса пайдалы, бірақ үй тақтайшасы құзыретті органның шешімімен қойылып, заңды тыйым туғызатын белгіні алмастырмайды. Ол белсенді тұрғындардың қалауымен мемлекеттік тыйым аумағын кеңейтпейді, қолданыстағы норма мен қабылданған тәртіп туралы хабарлайды.

Жануардан кейін тазалауды орындалатын қағидаға айналдыру керек

«Ауланы ластамау» деген сөз дұрыс, бірақ үйді басқаруға жеткіліксіз. Жиналыс иесі немесе жауапты адам кіреберісте, лифтіде және кондоминиумның жер учаскесінде жануар қалдырған ластануды дереу тазалайды, қалдықты жабық пакетке салып, өңірлік қағидаларда басқа тәртіп көзделмесе, аралас коммуналдық қалдықтарға арналған ыдысқа тастайды деп белгілей алады.

Жануармен жүрген әр адам кеңес мүшесіне пакет, жеке куәлік немесе ветеринариялық құжат көрсетуге міндетті деп жазбаған жөн. Үй кеңесінің тұрғындарды тексеруге және әр шыққан сайын құжат талап етуге жалпы өкілеттігі жоқ. Тазалау құралын алып жүруді ортақ аумақты пайдалану қағидасы ретінде бекітуге болады, бірақ жеке заттарды тексеру қарапайым дауды тез арада жаңа жанжалға айналдырады.

Үй ұйымдастырудағы түсініксіздікті өзі жоюы керек. Қоқыс жәшігі құлыптаулы, контейнер алаңына тұрғындар кіре алмайтын, ал жалғыз себет балалар сырғанағының жанында тұрған жағдайда нұсқаулық орындалмайды. Пакет таратқыш пен бөлек жәшік туралы шешімге смета, оны толтыруға жауапты адам, тазалау кестесі және өтуге кедергі келтірмейтін орын қажет. Қызмет көрсетілмейтін жабдық бір айдан кейін тағы бір қоқыс көзіне айналады.

Ортақ мүлікті ұдайы тазалау шығынын жалпы тәртіп бойынша меншік иелері бекітілген жолмен көтереді. Үйде оның жануары тұрады деген себеппен клининг компаниясының бүкіл шотын бір ит иесіне автоматты түрде жазуға болмайды. Нақты ластану, кінәлі адам, орындалған тазалау және залалдың немесе қосымша шығынның сомасы тіркелсе, жеке адамнан шығынды өтеуді талап етуге негіз бар.

Кәдімгі тазалау мен нақты зиянды жоюды ажыратқан пайдалы. Лифтіні кесте бойынша жуу үйді күтіп-ұстауға кіреді. Расталған ластанудан кейін арнайы тазалау қызметін шақыру, тырналған есікті жөндеу немесе гүлзарды қалпына келтіру шығыны зиян келтірген адамға ерікті түрде немесе заңда белгіленген тәртіппен қойылуы мүмкін. Ол үшін есік жанында тұрған иттің бір суреті жеткіліксіз.

Ортақ үй-жайлар асырауға емес, өтіп шығуға арналған

Үлгілік қағидалар үй жануарларын баспалдақ алаңдарында, жертөлелерде, шатырларда, жапсарлас балкондарда, лоджияларда және ортақ қосалқы үй-жайларда асырауға тікелей тыйым салады. Демек, жертөледе итке тұрақты орын жасауға, ортақ дәлізде құс торын ұстауға немесе мысықты тамбурда қалдырып қоюға болмайды.

Асырау мен пәтерден шыққан кездегі қысқа уақыт ішінде болу бір ұғым емес. Қысқа қарғыбаумен лифтіде тұрған ит «лифтіде асыралмайды». Ветеринарға алып бара жатқан тасымалдау қорабындағы мысық «дәлізде тұрмайды». Егер жиналыс шешімі асырауға тыйымды ғана қайталаса, ал басқарма кейін оны кез келген өтіп шығуға қарсы қолданса, жанжал қағиданы қате түсіндіруден туады.

Қараусыз жануарларды тамақтандыру және олардың жертөлеге кіруі күрделірек мәселе. Үй техникалық үй-жайларды жабуға, санитариялық режимді сақтауға, инженерлік желілерді қорғауға және жануарлардың ортақ мүлікте тұрақты тұруына жол бермеуге құқылы. Бірақ ол жануарларды улай алмайды, қатыгездікпен қуа алмайды немесе өз бетінше жоя алмайды. «Жануарларға жауапкершілікпен қарау туралы» Заң қараусыз жануарларды аулау, уақытша ұстау және олармен жұмыс істеудің бөлек тәртібін белгілейді.

Егер мысықтар жертөлеге үнемі кірсе, басқарма ауа өткізетін тесіктерді, есіктерді және торлардың күйін тексеріп, содан кейін уәкілетті қызметке өтінім тіркеуі керек. Ішін тексермей барлық тесікті көбікпен бітеу қауіпті: ішінде жануарлар қалып қоюы және жертөленің жобалық желдетуі бұзылуы мүмкін. Жиналыс хаттамасы орындаушыны ғимаратты пайдалану қағидаларынан және жануарларға қатыгездік жасауға тыйымнан босатпайды.

Ортақ дәлізге рұқсатсыз ыдыс, қорап немесе тор қойған тұрғын ортақ алаңды меншік иелерінің шешімінсіз пайдаланады және эвакуацияға не тазалауға кедергі келтіруі мүмкін. Заттарды алып тастау талабы ортақ мүлікті пайдалануға қатысты. Жануар пәтерде заңды түрде тұрса, бұл талап «жануардан құтылу» туралы бұйрыққа айналмауы керек.

Көпшілік пәтерге кіріп, заңды қайта жаза алмайды

Ең көп жанжал туғызатын шешім жобаларында жиналыс қабылдай алмайтын тармақтар болады. «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заң кондоминиум объектісін басқару мәселелерін жиналыстың құзыретіне жатқызады. Пәтер дара меншікте болғандықтан, жиналыс пәтерде үй жануарын асырауға жалпы тыйым, «бір үй-жайға бір мысық» деген шек немесе төраға рұқсат етілетін тұқымды таңдайтын тәртіп енгізе алмайды.

Пәтердің ортақ қабырғасы немесе ортақ кіреберісі болғандықтан ғана бөлек пәтерде жануар асырауға көршілердің келісімі қажет емес. Үлгілік қағидалар бір тұрғын үйді бірнеше отбасы пайдаланса, медициналық қарсы көрсетілімдерді ескере отырып, барлық кәмелетке толған отбасы мүшелерінің келісімі керек екенін айтады. Бұл бүкіл үйге нақты меншік иесінің жануары үшін дауыс беру құқығын бермейді.

Үй әкімшілік айыппұл белгілей алмайды. Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекс қандай әрекет құқық бұзушылық болып саналатынын, қандай жаза қолданылатынын және істі қай орган қарайтынын айқындайды. Хаттамадағы «серуендеткені үшін 20 000 теңге айыппұл» деген жол МИБ төрағасын, үй кеңесін немесе күзетшіні уәкілетті лауазымды тұлғаға айналдырмайды.

«Айыппұлды» дербес шоттан алдын ала есептен шығаруға, міндетті жарнаға қосуға немесе қолданбаға, лифтіге не паркингке кіруді өшіруге болмайды. Ортақ мүлікті басқару мен күтіп-ұстауға арналған міндетті төлемдердің заңды негізі және бекітілген сметасы бар. Жануардың мінез-құлқы үшін қолдан жасалған жазаға қатысушылардың көпшілігі дауыс берсе де, ол мұндай төлемге айналмайды.

Жиналыс жануарды алып қою, иесін оны сатуға мәжбүрлеу, жетекші иттің кіруіне тыйым салу немесе күзетке тексеру үшін пәтерге кіру құқығын беру туралы да қаулы қабылдай алмайды. Жануарды алып қою, меншік құқығын шектеу, тұрғын үйге кіру және мүгедектігі бар адамдардың арнаулы құқықтары үйдің ішкі ережесімен емес, заңмен реттеледі.

Жануармен келген қонақтарға абсолютті тыйым салу да қауіпті. Меншік иелері ортақ мүлікте болу тәртібін айқындай алады, бірақ кіреберіс пәтерлер мен тұрғын емес үй-жайларға апарады. Жетекші иті бар курьер, тасымалдау қорабындағы жануармен келген қонақ және шақыру бойынша келген ветеринар әртүрлі жағдай туғызады. «Бұл адамға үй кеңесі рұқсат берді ме» деп тексерудің орнына бәріне бірдей мінез-құлықты бақылау керек: жануар бақылауда, өту жолы бос, ластанған жер тазаланады.

Тағы бір артық шара, төрағада пәтер нөмірі, телефон және ветеринариялық тарих көрсетілген жануарлардың міндетті тіркелімі. Үй жануарларын мемлекеттік есепке алу бөлек реттеледі. Үй нақты мақсаты мен заңды негізі бар деректерді ғана жүргізе алады. Өрт немесе құбыр жарылған кезде пәтерде жануар қалып қойса, ерікті төтенше байланыс пайдалы. Бірақ мұндай тізімге келісуді лифтіні пайдалану шартына айналдыруға болмайды.

Барлық жануарға толық тыйым салу идеясы оңай көрінеді, себебі әр бұзушылықтың деректерін талдауды қажет етпейді. Сол себепті ол нашар шешім. Ол тәртіп сақтайтын иелерге де тиеді, нақты шу немесе ластану мәселесін шешпейді және заңсыз тармақты мәжбүрлеп орындатуға болады деген жалған үміт туғызады.

Шешім рәсім мен мазмұн тексерісіне төтеп беруі керек

Тәртіп дұрыс сақталмаса, ақылға қонымды қағиданың өзі әлсіз болады. «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңның 42-бабы кондоминиум объектісін басқару мәселелерін жиналыс құзыретіне жатқызып, шешімдерді хаттамамен ресімдеуді талап етеді. Құзырет шегінде қабылданған шешімдер меншік иелері үшін міндетті, бірақ бұл міндеттілік заңсыз тармақты заңды етпейді.

Жобаны мына ретпен дайындаған дұрыс:

1. Ортақ мүліктің шекарасын растау және сызбада балалар алаңын, өту жолдарын, шығатын жерлерді және жабдық қойылатын орынды белгілеу.
2. Жобаны қолданыстағы Үлгілік қағидалармен және өз мәслихатының қағидаларымен салыстыру, иесінің ерекше жауапкершілігін талап ететін жануарларға арналған арнаулы талаптарды бөлек тексеру.
3. Күн тәртібін пайдалану тәртібі, жабдық сатып алу, смета шығыстары және жауапты адамдарды тағайындау туралы шешімдерге бөлу. Меншік иесі нақты не үшін дауыс беретінін түсінуі керек.
4. Меншік иелеріне кемінде бес күнтізбелік күн бұрын хабарлау, форматты, күнді, орынды және күн тәртібін көрсету, содан кейін заң талап ететін қатысушылар мен дауыс санын сақтап дауыс беру.
5. Хаттаманы ресімдеу, сызба мен бекітілген қағида мәтінін қосу, дауыс беру материалдарын сақтау және артық дербес деректерді жарияламай шешімді тұрғындарға жеткізу.

Даулы тыйымды «әртүрлі» деген тармаққа жасырмаңыз. Хабарламада тек абаттандыру айтылып, хаттамада жануарлардың лифтіге кіруіне тыйым пайда болса, меншік иесі бұл шараны қашан оқып, талқылай алғанын орынды сұрайды. Нақты күн тәртібі шешімді ұзын кіріспеден жақсы қорғайды.

Хаттамада сөйлеген адамдардың эмоциясын емес, нақты әрекеттер мен шекараларды жазу керек. «Ит иелерінің жауапкершілігін күшейту» деген формула орындаушыға ештеңе бермейді. «Ортақ мүлік арқылы жануармен өту туралы қоса берілген тәртіп бекітілсін және № 2 шығатын жерде смета шегінде пакет таратқыш орнатылсын» деген тұжырым шешімнің нысанын көрсетеді.

Процестің иесін бөлек тағайындаңыз. Үй кеңесі өз өкілеттігі шегінде шешімнің орындалуын бақылай алады, төраға немесе басқарушы компания қызмет көрсетуді ұйымдастырады, диспетчер өтініш қабылдайды, мердігер қоқыс жәшігін тазартады. Барлығы «бірге жауапты» болса, пакеттер таусылады, өтінімдер жоғалады, ал жанжал қайтадан чатқа көшеді.

QABAT бір мезгілде бетпе-бет, жазбаша және онлайн дауыс беруді өткізуге, электрондық хаттама мен әрекеттер журналын сақтауға мүмкіндік береді. Тұрғындардың бір бөлігінде міндетті түрде сұрақ туғызатын қағида үшін дәлелденетін күн тәртібі мен дауыс беру тарихы әдемі тақтайшадан маңыздырақ.

Бұзушылықты сол жерде жазаламай, тіркейді

Үй тәртібі фактілерді бірдей өңдеу арқылы жұмыс істейді. Күзетші лифт жанында жануар иесімен дауласпауы керек, үй кеңесі оның тегін ортақ чатқа жарияламауы керек, ал төраға өндіріп алынатын соманы ойдан шығармауы керек. Өтінішті қабылдап, орын мен уақытты тексеріп, рұқсат етілетін дәлелдерді сақтап, заңды жолды таңдау қажет.

Бұзушылық туралы жақсы карточкада күн мен уақыт, нақты орын, әрекеттің сипаттамасы, бар болса фото немесе бейне, куәлар туралы мәлімет, тазалау немесе зақым туралы белгі және заңның не үй қағидасының нақты тармағына сілтеме болады. Онда артық медициналық деректер, құжат нөмірлері және иесі туралы өсек жиналмауы керек.

Алғашқы расталған ластану кезінде салдарын тазалау және тәртіпті сақтау талабы бар жазбаша хабарлама әдетте жеткілікті. Қайталанса, басқарма әр оқиғаны бөлек тіркейді. Әкімшілік құқық бұзушылық белгілері болса, материалдар құзыретті мемлекеттік органға беріледі. Үйге өлшенетін залал келсе, МИБ немесе тиісті басқа өтініш беруші оны өтеуді ұсынады, ал адам бас тартса, азаматтық-құқықтық тәртіпті қолданады.

Хабарлама адамға жауап беруге мүмкіндік беруі керек. Камера жануар иесін емес, басқа адамды түсіруі, күн қате көрсетілуі, ал тұрғын қызметкер келгенге дейін өзі тазалап қоюы мүмкін. Басқарма оқиғаны сипаттап, бұзылған тармақты атап, түсініктеме сұрайды және тексеру қорытындысын жазады. Мұндай рәсім есік алдындағы ұрыстан баяу көрінеді, есесіне ол анықталған фактіні шағымнан ажыратады.

Шуды, иісті және агрессивті мінез-құлықты «ит кедергі келтіреді» деген бір шағымға біріктіруге болмайды. Шу үшін уақыт, ұзақтық және қайталану маңызды. Иіс бойынша көршінің жақтырмауы емес, оның көзі, тексеру және санитариялық жағдай қажет. Шабуыл немесе тікелей қауіп кезінде алдымен адамдардың қауіпсіздігін қамтамасыз етіп, құзыретті қызметтерді шақырады, содан кейін үй актісін жасайды.

Кіреберістегі камера оқиғаны растауы мүмкін, бірақ жазба адамның беті мен пәтер нөмірін бүкіл үйге таратуға құқық бермейді. Жазбаларға қол жеткізу, оларды сақтау және беру дербес деректер туралы заңнаманы ескеруі керек. Көпшілік алдында ұялту мінез-құлықты сирек өзгертеді, бірақ басқару органына қарсы бөлек шағымға себеп болады.

Тұрғындарға өтінім беретін бір арна және өтініш нөмірі қажет. QABAT өтініштерді қолданба, WhatsApp, Telegram, телефон және QR-код арқылы қабылдайды, сондықтан ластану туралы хабарлама үй чатындағы жүздеген пікірдің арасында жоғалмайды. Әрі қарай күнделікті тәртіп керек: жауапты адам, мәртебе, дәлелдер және өтінімді жабу.

Қысқа ереже ұзын тыйымнан жақсы жұмыс істейді

Үй құжаты бір немесе екі бетке сыйғаны жөн. Онда «иелердің мәдениеті» туралы ой көп болған сайын нақты не міндетті екенін түсіну қиындайды. Төменде өз объектіңіздің шекарасына, өңірлік қағидаларға және қабылданған сметаға бейімдеу қажет негіз берілген:

Ортақ мүлікте үй жануарларының болу тәртібі

1. Иесі немесе жауапты адам жануарды кіреберіс, лифт және үй жанындағы жер учаскесі арқылы бақылауда ұстап өткізеді, қарғыбау мен тұмылдырыққа қатысты заң талаптарын сақтайды.
2. Өту 1-қосымшада көрсетілген маршрутпен жүргізіледі. Маршрут жалғыз қауіпсіз әрі қолжетімді шығатын жерге кіруді шектемейді.
3. Заңнамада белгіленген жағдайларда балалар және спорт алаңдарында жануар серуендетуге және онымен бірге болуға жол берілмейді. Алаңдардың шекарасы 1-қосымшада көрсетілген.
4. Иесі немесе жауапты адам жануар кіреберісте, лифтіде немесе кондоминиумның жер учаскесінде қалдырған ластануды дереу тазалайды.
5. Дәліздерде, баспалдақ алаңдарында, жертөлелерде, шатырларда және басқа ортақ үй-жайларда жануарды тұрақты асырауға жол берілмейді.
6. Бұзушылық туралы өтініштер уақыт, орын және мән-жайлар көрсетіліп тіркеледі. Ықтимал әкімшілік құқық бұзушылық туралы материалдар құзыретті органға беріледі, ал расталған мүліктік зиян заңда белгіленген тәртіппен өтеуге ұсынылады.

Бұл мәтінге үш қосымша қажет: аумақ сызбасы, орнатылатын орны көрсетілген жабдық тізімі және өтініштерді өңдеу регламенті. Сызба алаңның қай жерде аяқталып, өту жолының қай жерде басталатыны туралы дауды жояды. Тізім меншік иелерінің не үшін төлейтінін көрсетеді. Регламент «өз адамдарымызға» және «бөтендерге» әртүрлі қағида қолдануға жол бермейді.

Ережеге айыппұл кестесін, пәтерлер бойынша барлық жануардың тізілімін немесе күзеттің сөмкелерді тексеру құқығын қоспаңыз. Егер үй жануарларын мемлекеттік есепке алу үшін заң белгілі бір мәліметтер мен рәсімдерді талап етсе, оны ортақ қолжетімді бастамашыл кесте емес, уәкілетті жүйе жинап, өңдейді. Үй иелерге төтенше жағдайда байланысу үшін нөмірін ерікті түрде қалдыруды ұсына алады, бірақ бұл деректердің мақсатын, оларға кім қол жеткізетінін және қанша уақыт сақталатынын түсіндіруі керек.

Қағида қабылданғаннан кейін оны нақты маршрутта тексеріңіз. Сол жолмен ірі итті қысқа қарғыбаумен жетектеп, мысықты тасымалдау қорабымен алып, балалар арбасымен және мүгедектер арбасымен жүріп көріңіз. Адамдар балалар алаңын кесіп өтуге, жабық есік алдында тұрып қалуға немесе жануарды қауіпті баспалдақпен көтеруге мәжбүр болса, мүмкін емес нәрсені талап етпей, жиналыс шешімімен сызбаны түзетіңіз.

Үйдің құқығы пәтер, муниципалдық жер және мемлекеттік органның құзыреті басталған жерде аяқталады. Өз шекарасының ішінде меншік иелері көп нәрсе істей алады: түсініксіздікті жояды, таза маршрут жабдықтайды, ортақ мүлікті қорғайды және бұзушылықтарды бірізді тіркейді. Бұл шекарадан тыс жерде тіпті бірауыздан қабылданған хаттама қағаз күйінде қалады, оны жаза құралына айналдыруға тырыспаған дұрыс.